Một cựu sinh viên chia sẻ:

Sau khi ra trường, bạn bắt đầu làm việc trong ngành đã chọn. Bạn thích làm ở vị trí này để học một chút, khi biết được kha khá rồi lại thích chuyển qua vị trí kia để học thêm một chút nữa. Ở mỗi giai đoạn, bạn đều thấy mình học được kiến thức mới và tăng kinh nghiệm làm việc, nhưng chưa thấy mình muốn tìm hiểu sâu một cái gì cả.

Bạn vẫn rất thích kiểu lang thang này, có điều nó cũng hơi đáng lo sợ. Vì nhìn quanh bạn bè những ai đã ở lâu trong một vị trí thì họ thăng chức, lên lương. Trong khi chính bạn thì lương và chức vẫn như ngày đầu tiên chập chững vào ngành.

Chia sẻ về con đường phát triển nghề nghiệp của bản thân, trong hướng nghiệp có một khái niệm gọi là phát triển dọc hay ngang.

Phát triển nghề nghiệp dọc hay ngang?

Hãy tưởng tượng có một biểu đồ đại diện cho sự phát triển của một người tương đương với một ngành nghề nào đó. Sẽ có người (đường vẽ màu xanh) từ khi bắt đầu đã biết mình thích phát triển trong lĩnh vực nào của ngành nghề này. Cứ như vậy, người đó đào sâu, học hỏi, tăng kinh nghiệm và kiến thức trong lĩnh vực ấy. Đó là một ví dụ về một người sẽ phát triển nghề nghiệp của họ theo chiều dọc. Kết quả là sự thăng chức, tăng lương của họ sẽ tỉ lệ thuận với thời gian và sức lực mà họ đầu tư vào lĩnh vực ấy. Đến một lúc nào đó (tại điểm A) hoặc tự bản thân, công việc bắt buộc họ tìm hiểu những lĩnh vực khác liên quan chặt chẽ đến lĩnh vực họ luôn làm bấy lâu nay. Vì vậy, họ sẽ bắt đầu phát triển theo chiều ngang, học hỏi chuyên môn, kinh nghiệm. Ở thời điểm này, họ sẽ không tăng lương và thăng chức như trong thời kỳ trước đó. Vì họ gần như phải học lại từ đầu trong lĩnh vực mới.

Khác với đường vẽ màu xanh, sẽ có người (đường vẽ màu cam) từ khi bắt đầu chưa hề biết mình thích phát triển trong lĩnh vực nào của ngành nghề này. Cứ như vậy, họ được trải nghiệm, học hỏi, làm việc từ lĩnh vực này qua lĩnh vực khác. Mỗi thứ họ đều thích một chút và kiến thức cùng kinh nghiệm sẽ phát triển theo diện rộng hơn là chiều sâu. Đây là một ví dụ về một người sẽ phát triển nghề nghiệp của họ theo chiều ngang. Kết quả là trải nghiệm, kiến thức và kinh nghiệm tổng quát trong ngành của họ sẽ phát triển theo thời gian, nhưng chức vụ lẫn tiền lương thì gần như vẫn vậy. Đến một lúc nào đó (tại điểm B) họ nhận ra lĩnh vực họ thích thú hay phù hợp nhất để phát triển nghề nghiệp. Họ sẽ bắt đầu tập trung đầu tư thời gian và công sức vào lĩnh vực ấy. Nhờ kiến thức tổng quát và kinh nghiệm bấy lâu nay, họ lên chức và tăng lương rất nhanh.

Chia sẻ về con đường phát triển nghề nghiệp của bản thân: đi dọc hay đi ngang

Cũng sẽ có người (đường vẽ màu hồng) đi theo một con đường khác, hơi zic zac và nằm giữa hai trường hợp trên. Nhưng dù là con đường nào đi nữa, sau một khoảng thời gian các con đường đều sẽ gặp nhau ở điểm C, nơi mà họ đạt được một mức lương gần nhau, kiến thức chuyên môn tương đương và vị trí công việc không xê xích nhiều.

Từ những con đường trên, điều quan trọng trong phát triển sự nghiệp chính là biết rõ con đường mình đang theo đuổi. Hãy tự cho mình câu trả lời với những câu hỏi: vì sau mình theo đuổi nó, đâu là những điểm mạnh lẫn điểm yếu, được và mất về quyết định khi lựa chọn? Để khi đã quyết định thì không so sánh một cách vô lý với hai con đường kia.

Không nên chia sẻ ý định của mình quá nhiều với cha mẹ, nếu cho rằng họ sẽ khó thông cảm với lựa chọn của bạn. Nói cách khác, chia sẻ những gì với cha mẹ có thể hiểu và để giúp họ an tâm hơn. Còn lại những thông tin khác thì hãy giữ cho mình hay muốn tâm sự với một người bạn thì chắc chắn họ sẽ hiểu những điều bạn muốn nói.

So sánh mình với ngày hôm qua hơn là so sánh mình với người khác. Vì có thể họ đi con đường màu khác, vốn dĩ mỗi người có quyền tự do để lựa chọn con đường riêng cho chính mình.

Chia sẻ về con đường phát triển nghề nghiệp của bản thân: đi dọc hay đi ngang

Đây chỉ là một khái niệm nhằm để giúp mỗi chúng ta hiểu hơn về sự phát triển nghề nghiệp của mình ở những năm đầu đời. Nó không bao quát được tất cả và nó cũng không đơn giản là ba con đường với ba màu khác nhau gặp ở một điểm chung. Vì sự phát triển nghề nghiệp của một người bị ảnh hưởng, chi phối bởi nhiều yếu tố khác nhau.

Điều quan trọng là phải luôn luôn hành động, tiếp theo là suy ngẫm về hành động của mình. Cân bằng giữa hai điều trên sẽ giúp chúng ta rất nhiều. Đừng bao giờ đứng yên một chỗ không làm gì cả và đổ lỗi cho hoàn cảnh hay người khác. Vì không ai có thể lựa chọn và đi thay con đường của bạn.

Nguồn: Tác giả PHOENIX HO

Có thể bạn quan tâm:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *